Պացիենտների համարԲուժում
Ի՞նչ է քիմիաթերապիան
Ի՞նչ է քիմիաթերապիան
25.08.2015

Քիմիաթերապիան չարորակ ուռուցքների բուժման եղանակ է, որն  իրականացվում է քիմիաթերապևտիկ հատուկ դեղամիջոցների կիրառմամբ: Ամբողջ աշխարհում կլինիկական պրակտիկայում կիրառվում են 100-ից ավելի հակաքաղցկեղային դեղեր: Քիմիաթերապիայի հիմքում ընկած է քիմիական դեղն արյան շրջանառության միջոցով ուռուցքին հասցնելը: Քաղցկեղի յուրաքանչյուր տեսակ` կախված իր ձևաբանական, կենսաբանական հատկություններից, ունի հստակ ցուցված քիմիաթերապևտիկ դեղերի խումբ: Քաղցկեղով հիվանդների բուժման տակտիկայում քիմիաթերապիան զբաղեցնում է ոչ պակաս կարևոր դեր, քան մյուս հայտնի միջոցները` վիրաբուժությունը, ճառագայթային թերապիան:

 

Ինդուկցիոն, նեոադյուվանտ (նախավիրահատական), ադյուվանտ (հետվիրահատական), պալիատիվ (ամոքիչ և հիվանդի կյանքի որակի բարձրացմանն ուղղված) քիմիաթերապիաներից  յուրաքանչյուրն ունի իր ուրույն դերը հիվանդի բուժման պլանում: Հակաքաղցկեղային դեղամիջոցներով բուժման արդյունավետության հիմնական գնահատականը հիվանդի ապրելիության ժամկետներն ու ուռուցքային գործընթացի դինամիկան է (օրինակ` ուռուցքի չափերի փոփոխությունը): Գոյություն ունեն քիմիաթերապիայի արդյունավետության գնահատման  միջազգային չափորոշիչներ: Օրինակ՝ RECIST-ը (Response Evaluation Criteria  In  Solid Tumors) թույլ է տալիս գնահատել քիմիաթերապիայի արդյունավետությունը սոլիդ ուռուցքների բուժման ժամանակ, որտեղ գնահատականը կարող է ենթադրել ամբողջական արդյունք, մասնակի արդյունք, ստաբիլիզացիա, պրոգրեսիա (հիվանդության առաջընթաց): Քիմիաթերապիայի ժամանակ կարող է կիրառվել ինչպես մեկ դեղ, այնպես էլ մի քանի դեղերի համակցում: Դեղերի տեսակները, դեղաչափերը, բուժման սխեմաները, կուրսերի քանակն ու ինտերվալները մշակված  են  միջազգային կլինիկական փորձի հիման վրա և ընդգրկված են միջազգային ուղեցույցներում (NCCN, ESMO ASCO  և այլն),  որոնցով առաջնորդվում են աշխարհի բոլոր ուռուցքաբանները: Այս մոտեցումն ընդունված է նաև Ուռուցքաբանության ազգային կենտրոնում: Գոյություն ունեն քիմիապրեպարատների նկատմամբ չարորակ ուռուցքների զգայուն և պակաս զգայուն տեսակներ: Ամբողջ աշխարհում ուռուցքաբանության ոլորտում սկսել է լայն տարածում գտնել անհատականացված բժշկությունը (յուրաքանչյուր հիվանդին՝ անհատական մոտեցում): Այսինքն, հատուկ հետազոտությունների շնորհիվ պարզ է դառնում` տվյալ հիվանդության ժամանակ տվյալ հիվանդի դեպքում արդյունավե±տ է արդյոք տվյալ դեղը: Այս մոտեցումը կոչվում է թիրախային թերապիա և բարձրացնում է անհատական բուժման արդյունավետությունը:


Տարբերակում են մոնոթերապիա. բուժում մեկ քիմիապրեպարատով, պոլիքիմիաթերապիա. երկու և ավելի քիմիապրեպարատերի կիրառմամբ` մեկ բուժական սխեմայում: Քաղցկեղի որոշ տեսակների դեպքում քիմիաթերապիան ինքնուրույն լիարժեք բուժման միջոց է (հեմոբլաստոզներ, սոլիդ ուռուցքների տարածված տեսակներ, մինչդեռ սոլիդ քաղցկեղի վաղ փուլերում քիմիաթերապիան կոմբինացված, համալիր բուժման  մի բաղադրիչն է):


Թիմիաթերապևտիկ բուժմանը բնորոշ են մի շարք կողմնակի երևույթներ՝ սրտխառնոց, փսխում, մազաթափություն, փորլուծություն, ջերմության բարձրացում, ցավեր, ընդհանուր թուլություն, գերհոգնածության զգացում, մաշկի փոփոխություններ, արյան ցուցանիշների ընկճում, լյարդի, երիկամների ֆունկցիայի խանգարումներ, սիրտ-անոթային համակարգի ֆունկցիոնալ խանգարումներ և այլն: Այս երևույթները, որպես կանոն, անցողիկ/ժամանակավոր են և նրանցից խուսափելու կամ դրանք մեղմացնելու նպատակով քիմիաթերապիային զուգահեռ  իրականացվում է, այսպես կոչված, ուղեկցող բուժում` բժշկի կողմից տրվում են նաև համապատասխան ցուցումներ:


Ուռուցքաբանության ազգային կենտրոն


Լուրեր, հայտարարություններ
Էվելինա Բախշինյան․ «Բրախիթերապիայի դերն օնկոգինեկոլոգիայում» 06.04.2021

ՀՀ ԱՆ Վ․Ա․Ֆանարջյանի անվան Ռադիոգինեկոլոգիական բաժանմունքի ղեկավար Էվելինա Բախշինյանի ելույթը Հայկական Ուռուցքաբանական առաջին Կոնգրեսի ժամանակ։

Կրծքագեղձի քաղցկեղի սքրինինգի արդյունքում սպասվում է 20 տոկոսով մահացության անկում․ Արթուր Ավետիսյան 05.04.2021

Ներկա պահին շարժական մամոգրաֆը գտնվում է Վանաձոր քաղաքում։ Երեք ամսվա ընթացքում այստեղ հետազոտվել է 1300 կին, 13-ի մոտ հայտնաբերվել է քաղցկեղ։

Զարուհի Հարությունյան․ «Իմունոհիստոքիմիայի դերը կրծքագեղձի քաղցկեղի ախտորոշման մեջ» 03.04.2021

ՀՀ ԱՆ Վ․Ա․Ֆանարջյանի անվան Ուռուցքաբանության ազգային կենտրոնի Կլինիկական պաթոմորֆոլոգիայի բաժանմունքի վարիչ Զարուհի Հարությունյանի ելույթը Հայկական Ուռուցքաբանական առաջին Կոնգրեսի ժամանակ։

Հաճախ տրվող հարցեր