Նորություններ
Ինչպե՞ս է կենսակերպն ազդում կրծքագեղձի քաղցկեղի առաջացման ռիսկի վրա
Ինչպե՞ս է կենսակերպն ազդում կրծքագեղձի քաղցկեղի առաջացման ռիսկի վրա
20.08.2019

Հետազոտություններն ապացուցում են, որ քաղցկեղի շատ տեսակների զարգացումը կապված է սննդակարգի, ֆիզիկական ակտիվության և քաշի հետ: Եվ, չնայած քաղցկեղի որոշ տեսակների համար (արգանդի պարանոցի, քիթըմպանի, միզապարկի և այլ քաղցկեղների համար) կենսակերպի և հիվանդության  միջև կապը չի հաստատվել՝ հնարավոր է դրա համար գիտնականներից ավելի շատ ուսումնասիրություններ են պահանջվում:


Նշենք, թե կենսակերպի ո՞ր գործոնները կարող են ազդել կրծքագեղձի քաղցկեղի առաջացման ռիսկի վրա:


Ալկոհոլ


Ալկոհոլի կիրառումը միշտ բարձրացնում է կրծքագեղձի քաղցկեղի զարգացման ռիսկը:


Առաջին հերթին, այն ազդում է հորմոնային ֆոնի վրա: Բարձրանում է էսթրոգենի և այլ հորմոնների մակարդակը, ինչի ֆոնին էլ ուռուցք է առաջանում: 


Բացի այդ, ալկոհոլը հայտնի քաղցկեղածին է: Այն բերում է բջիջների վնասման, որն էլ կարող է հանգեցնել քաղցկեղի առաջացմանը:


Ֆիզիկական ակտիվություն


Առողջ կենսակերպը և ֆիզիկական ակտիվությունը նվազեցնում է կրծքագեղձի քաղցկեղի ռիսկը:


Սա բացատրվում է նրանով, որ կանոնավոր, չափավոր ֆիզիկական ծանրաբեռնվածությունները նպաստում են հորմոնների մակարդակի կարգավորմանը: Ինչպես նաև, կան տվյալներ, որոնք վկայում են, որ ֆիզկուլտուրայով զբաղվելը (ինչպես հիվանդությունից առաջ, այնպես էլ` ախտորոշումից հետո) կրծքագեղձի քաղցկեղի դեպքում ավելացնում է ապրելիությունը:


Քաշը


Ավելորդ քաշի առկայությունը մեծացնում է կրծքագեղձի քաղցկեղի զարգացման ռիսկը հետդաշտանադադարի շրջանում:


Ճարպակալման հետ կապված, բարձրանում է  ինսուլինի մակարդակը, ինչպես նաև ավելանում է այն հորմոնների քանակը, որոնք խթանում են քաղցկեղի աճը: Բացի այդ,  ճարպային հյուսվածքը և վերջինիս բորոքումը կարող են նպաստել առողջ բջիջներում գենետիկական փոփոխությունների առաջացմանը: 


Ընտանիքում վերոնշյալ հիվանդության առկայությունը

Որոշ գեներ (մասնավորապես BRCA1, BRCA2) բարձրացնում են հիվանդության զարգացման ռիսկը: Սակայն այդպիսի ժառանգական գենետիկական գործոնները պատասխանատու են կրծքագեղձի քաղցկեղի բոլոր դեպքերի ընդամենը 5-10%-ի համար:
 
Կրծքով կերակրում


Երեխային կրծքով կերակրումը նվազեցնում է կրծքագեղձի քաղցկեղի զարգացման ռիսկը: 


Սնուցում


Մեծ քանակությամբ տարատեսակ մրգերով, բանջարեղենով, լոբազգիներով, ամբողջական հացահատիկային մթերքով հարուստ սննդակարգը նպաստում է առողջ քաշի պահպանմանը և, հետևաբար, կրծքագեղձի քաղցկեղի առաջացման ռիսկի նվազմանը:  


Կարևոր է հիշել


Կրծքագեղձի քաղցկեղն այսօր լավ է ենթարկվում բուժման: Եթե հիվանդությունը հայտնաբերվել է վաղ շրջանում, ապա կանանց 98%-ը կարող է լիովին ապաքինվել: Մի՛ մոռացեք կանոնավոր անցնել սքրինինգային հետազոտությունները (ԳՁՀ` մինչև 40 տարեկանը և մամոգրաֆիա` 40-ից հետո), որոնց շնորհիվ քաղցկեղը կարելի է ժամանակին ախտորոշել: 
Եթե ախտորոշվել է կրծքագեղձի քաղցկեղ կամ կրծքում առաջացել են կասկածելի պնդացումներ, դիմեք կլինիկական ուռուցքաբաններին: Բուժումը կնշանակվի՝ հաշվի առնելով հիվանդի անհատական առանձնահատկությունները: Օնկոպլաստիկ վիրահատությունները թույլ են տալիս ո՛չ միայն հեռացնել ուռուցքը, այլ նաև պահպանել կնոջ գրավչությունը:

Լուրեր, հայտարարություններ
«Դա կարող էր վերջ տալ իմ կյանքին»․ 20-ամյա ֆուտբոլիստը պատմել է քաղցկեղի դեմ պայքարի մասին 30.05.2020

«Մանչեսթեր Յունայթեդ» ֆուտբոլային ակումբը հայտնել է պաշտպան Մաքս Թեյլորի հետ պայմանագիրը երկարաձգելու մասին։ Ֆուտբոլիստը ակումբի համակարգում է 14 տարեկանից, բայց դեռ ոչ մի անգամ չի խաղացել...

Մեզի մուգ գույնը կարող է վկայել ենթաստամոքսային գեղձի քաղցկեղի մասին 29.05.2020

Վաղ փուլերում ենթաստամոքսային գեղձի քաղցկեղը սովորաբար իրեն զգացնել չի տալիս: Սակայն, ինչպես քաղցկեղի այլ տեսակների, այնպես էլ այս քաղցկեղի ժամանակին ախտորոշումն անչափ կարևոր է բուժման...

ՈՒԱԿ-ն աշխատանքի է հրավիրում բուժքույրերի և մայրապետերի 29.05.2020

ՀՀ ԱՆ Վ.Ա. Ֆանարջյանի անվան Ուռուցքաբանության ազգային կենտրոնը աշխատանքի է հրավիրում բուժքույրերի և մայրապետերի։ Ցանկացողները կարող են ինքնակենսագրական ուղարկել...

Հաճախ տրվող հարցեր